ป่ามงคลธรรม อ.สีคิ้ว 16 ชั่วโมง  ·

การแสดงการละเล่นหรือขับร้องประโคมดนตรีเองก็ดี การไปดูเขาเล่นเขาแสดงหรือเขาขับร้องประโคม ดนตรีก็ดี หรือตลอดทั้งการแต่งเนื้อแต่งตัวด้วย เครื่องสำอาง หรือโดยประการอื่นให้เป็นการเย้ายวน กามารมณ์ก็ดี นับเป็นการเบียดเบียนตนเอง ประการแรกที่สุดก็คือต้องเสียเวลาไปโดยเปล่าประโยชน์ เพียงเพื่อสนองตัณหาคือความทะยานอยากในกามคุณ (ได้แก่ความยินดี พอใจ ติดใจในรูป ในเสียง ใน กลิ่น ในรส และสิ่งสัมผัสทางกาย) ให้เกิดอุปาทาน คือความยึดมั่นถือมั่นในสังขารอันไม่มีแก่นสารนี้ด้วย ตัณหาและทิฏฐิ คือความเห็นผิด ซึ่งมีผลให้ติดอยู่ ในสังสารจักร และกองทุกข์ การที่จะเจริญภาวนา อบรมจิตใจให้เป็นสมาธิถึงขั้นฌานจิต อันปลอดจากนิวรณ์กิเลส ก็เป็นอันกระทำได้ยาก เพราะความประพฤติปฏิบัติดังกล่าว ย่อมรังแต่จะเป็นผลให้ติดตา ติดใจ ในกามคุณทั้ง ๕ เหล่านั้น ไม่มีทางที่จิตใจจะสงบระงับ หยุดนิ่งอยู่ในอารมณ์เดียว แนบแน่นได้ สมาธิก็พังทลาย

เมื่อจิตใจไม่ปลอดจากนิวรณ์กิเลส การที่จะพิจารณาสภาวธรรม ให้เห็นอรรถเห็นธรรม โดยชัดแจ้งนั้นก็เป็นไปด้วยยาก การอบรมปัญญาทั้ง ในระดับวิปัสสนาปัญญาและโลกุตตรปัญญา ให้เป็น สัมมาทิฏฐิ (คือปัญญาอันเห็นชอบในพระอริยสัจทั้ง ๔) และ เพื่อทำลายสัญโญชน์ กิเลสเครื่องร้อยรัดให้ ติดอยู่กับโลกทั้งหลาย ก็เห็นจะยาก นี้นับเป็นการ เบียดเบียนตนเองอย่างสำคัญยิ่งทีเดียว

อนึ่งความประพฤติปฏิบัติดังกล่าวนี้เบียดเบียน ตนเองฉันใด ก็เบียดเบียนผู้อื่นด้วยฉันนั้นเหมือนกัน เช่น การแสดงการละเล่น หรือขับร้อง ประโคมดนตรี ย่อมเป็นเครื่องทำลายสมาธิจิตของผู้กำลังปฏิบัติเพื่ออบรมจิตใจให้หยุดให้นิ่ง เป็นสมาธิที่แนบแน่นเพื่อกำจัดกิเลสนิวรณ์ ให้ต้องล้มเหลวลง และผลของ อกุศลกรรมดังกล่าวก็ย่อมจะสะท้อนย้อนกลับมาสู่ตน ให้เข้าสู่ธรรมขั้นสูงไม่ได้ และจึงไม่สามารถจะหลุด พ้นจากกองทุกข์ได้ อันกลับกลายเป็นความเบียดเบียนตนเองอีกโสดหนึ่งด้วย

แต่มีข้อสังเกตว่า พระอริยบุคคล ท่านจะไม่ เจตนาประพฤติปฏิบัติอันเป็นเครื่องยั่วเย้ากามารมณ์ หรือเจตนากระทำให้ติดอยู่ในอารมณ์ที่น่ารักหรือน่าชัง เช่นนั้นด้วยตนเอง และแม้คนอื่นจะเจตนาประพฤติ ปฏิบัติเช่นนั้นต่อท่าน ก็หาได้กระทบกระเทือนต่อพระอริยบุคคลตั้งแต่ระดับพระอนาคามีบุคคล (ผู้ละกามราคะและปฏิฆะได้แล้ว) ขึ้นไป แต่ยังจะกระทบกระเทือนต่อผู้ที่กำลังศึกษาและปฏิบัติธรรมเพื่อกำจัดกิเลส (เสขบุคคล) ในระดับภูมิธรรมที่ต่ำกว่าพระอนาคามีบุคคลลงมาได้ตามลำดับภูมิธรรม

หลวงป๋า